• EVEN

    ЭВЭДЫ



    La langue even appartient au groupe septentrional des langues toungouses de la famille altaïque. Parlée en Sibérie principalement dans les régions de Magadan et Khabarovsk (Fédération de Russie), la langue emploie une douzaine de dialectes (Arman, Indigirska, Kamtchatka, Kolyma-Omolon, ...) qui sont répartis en trois groupes en raison du vaste territoire sur lequel elle est parlée. Néanmoins, le parler de Magadan sert de base à la langue standard. Actuellement, l'even est largement concurrencé par le russe, mais il est enseigné dans les écoles primaires afin de maintenir une existence relative. L'alphabet utilisé est pratiquement le même que le russe avec trois lettres complémentaires pour respecter sa phonologie.



    ALPHABET CYRILLIQUE EVEN


    А   Б   В   Г   Д   Е   Ё   Ж   З   И   Й   К

    Л   М   Н   Ӈ   О   Ө   Ӫ   П   Р   С   Т  У

    Ф  Х  Ц   Ч   Ш   Щ   Ъ   Ы   Ь  Э   Ю  Я

    Remarque:  En raison de problèmes techniques, le macron situé sur les lettres и, э, ю et я est décalé par rapport à la graphie d'origine.


    LES NOMBRES

    Son système numéral est de type décimal. A noter que le nombre 1000 est dérivé de la langue russe.


    1          өмэн
    2          дɵ̈̄р
    3          илан
    4          дыгэн
    5          тунӈан
    6          нюӈэн
    7          надан
    8          дяпкан
    9          уюн
    10        мян


    11         мян өмэн
    12        мян дɵ̈̄р
    13        мян илан
    14        мян дыгэн
    15        мян тунӈан
    16        мян нюӈэн
    17        мян надан
    18        мян дяпкан
    19        мян уюн


    20       дɵ̈̄рмяр
    21        дɵ̈̄рмяр өмэн
    30       иланмер
    40       дыгэнмер
    50       тунӈанмяр
    60       нюӈэнмяр
    70       наданмяр
    80       дяпканмер
    90       уюнмяр
    100     няма
    1000  тӣсича, тӣкича



    LE TEMPS

    LA DIVISION DU TEMPS

    matin   бадикар
    midi   инэӈ дулаканни, инэӈ калтакан
    soir   хӣсэчин
    nuit   долбани

    jour   инэӈ
    semaine   недяли
    mois   аткикан, бя̄г
    année   анӈан

    minute   минута
    heure   чāс

    hier   тӣнив
    aujourd'hui   эрэв инэӈу
    demain   тиминак



    LES JOURS DE LA SEMAINE

    lundi   понедельник
    mardi   вторник, оптōрник
    mercredi   среда, чарада
    jeudi   четвēрг
    vendredi   пятница
    samedi   суббота
    dimanche   воскресенье, кирисене



    LES MOIS DE L'ANNEE

    janvier   январь
    février   февраль
    mars   март
    avril   апрель
    mai   мāй
    juin   июнь
    juillet   июль
    août   август
    septembre   сентябрь
    octobre   октя̄брь
    novembre   ноябрь
    décembre   декабрь


    Remarque:  Le jours de la semaine et les mois de l'année sont empruntés au russe.



    LE CORPS HUMAIN

    artère  уӈта
    barbe  гургат
    bouche   амӈа
    bras  ӈāл
    cerveau  иргэ
    cheveu   ню̄рит
    cheville   чимнэ̄к
    cil   харамта
    coeur   мявун
    colonne vertébrale  хутка
    corps   илрэ
    côte   эвэтлэ
    cou   никан, билга
    coude   ечэ̄н
    crâne  дыл икирин
    cuisse   ōг, бōкан
    dent   ӣт
    doigt   хаир
    dos   нири
    épaule   мӣр
    estomac  тэпкэ
    foie   хāкан
    front  омкат
    genou   хэнӈэк, хэнӈэн
    gorge   билга
    hanche   ōг, бōкан
    intestin   хилтэ
    jambe   бɵ̄дэл
    joue   элрэкэн
    langue   ēнӈэ
    larme   инӈамта
    lèvre   хэмэн
    mâchoire   кэвэ
    main  ӈāл
    menton   кэвэ
    moustache   гургат
    muscle   мышца, мускул
    narine  хēлун         
    nerf  нерв
    nez  оӈат
    nombril   көлэкэ
    nuque   гэдэкэ, гэдэмэк
    oeil  я̄сал
    ongle   оста
    oreille   корит
    orteil   хаир
    os   икири
    paupière   кɵ̄мдэмкэ
    peau   эртэ
    pied  бɵ̄дэл
    poignet   бӣлэн                       
    poing   чор
    poitrine  тиӈэн
    pouce  хөрэгэн
    pouls   пульс
    poumon  эвтэ
    rein  боста
    ride  кориӈи
    salive   дялса
    sang   хуӈэл
    sein   өкэн
    sourcil   киримки    
    squelette    икири
    sueur    хөкэл
    talon  ӈӣӈтэ
    tête  дыл
    veine   уӈта
    ventre   ур
    visage  иты



    LES ANIMAUX

    animal   делгэнкэ
    abeille   девэт
    agneau   я̄вкачāн
    aigle   гусэтэ
    âne   осёл
    araignée   атаки
    autruche   страус
    baleine   калим
    canard   нēкичэн, нēки
    cerf   оран
    chameau   верблюд, берблют
    chat   кэркэ
    cheval   муран
    chèvre   коза
    chien   ӈин
    cochon   свинья
    coq   петух
    crabe   краб
    crapaud   жаба
    crocodile   крокодил
    dauphin   дэлтӣн, дилтӣн
    écureuil   өлики
    éléphant   слон
    escargot   улитка
    fourmi   этэргэн, хӣрит
    girafe   жираф
    gorille   горилла
    grenouille   эрики
    guêpe   девэт
    hérisson   ёж
    hibou   итыкня
    hippopotame   бегемот
    hirondelle   элдуки
    insecte   насекомое, магдили
    kangourou   кенгуру
    lapin   кролик
    léopard   леопард
    lézard   ӣсэл
    libellule   стрекоза
    lièvre   мунрукан
    lion   лев
    loup   нёӈчак, ӈэ̄луки
    mouche   дыликэн, дылкэчэн
    moustique   куличāн
    mouton   овца
    oie   э̄рбэч
    oiseau   дэги, дэйи
    ours   накат
    panthère   пантера
    papillon   дōкал, дōкалдани
    perroquet   попугай
    phoque   кума
    pigeon   голуб
    poisson   олра
    poule   курица
    puce   кӣмэ
    rat   крыса
    renard   хуличан
    requin   акула
    rhinocéros   носорог
    sangsue   пиявка
    sauterelle   кэткэчу
    serpent   дябда
    singe   обезьяна
    souris   чāмакчан
    taupe   крот
    taureau   бык
    tigre   тигр
    tortue   черепаха
    vache   корова
    veau   энкэн
    zèbre   зебра



    LA TERRE ET LE MONDE

    LA NATURE

    air   воздух, бōздух, нулун
    arbre   мō
    argent   мэӈэн
    bois   мō
    branche   хэгтэ
    brouillard   танмари, танмарисаг
    chaleur   ням, нямси, дӯлан
    ciel   нянин, орла
    côte   кӣмэвун
    couleur   бāд
    désert   пустыня
    eau   мɵ̄
    éclair   агды хутапкинни
    étoile   ōсикат
    fer   хэл
    feu   тог
    feuille   эбдэнрэ
    fleur   цветок, нӫчэ
    fleuve   нун, окāт (rivière)
    forêt   исаг
    froid   иӈэнь
    fumée   хāнин
    glace   бөкэс
    herbe   нӫчэ
    île   букчан
    inondation   мɵ̄дэ, тилка
    lac   төӈэ̄р
    lumière   ӈэ̄рик, ӈэ̄ри
    lune   бя̄г
    mer   нам
    monde   тɵ̄р
    montagne   урэкчэн
    neige   иманра
    nuage   төгэчин
    ombre   хиня̄н
    or   зōлата
    papier   бумага
    pierre   дёл
    plante   нӫчэ
    pluie   удан
    poussière   булэ, ониӈ
    racine   ӈӣӈтэ
    rocher   кадāр, нюлка
    sable   ониӈ
    soleil   нӫлтэн
    tempête   хӯнӈэ, хуги
    Terre   Төр
    terre   төр
    vent   эдэн
    verre   стекло



    LES COULEURS

    blanc   нёбати, гилтаня
    bleu   чӯлбаня
    jaune   хиӈаня
    noir   хакарин, негчэне, я̄лраня
    rouge   хуланя
    vert   чӯлбаня, чӯруня



    LES POINTS CARDINAUX

    nord   север, иӈэньгидэ
    sud   юг, нямгида
    est   восток, нӫлтэн хēдекэн
    ouest   запад, нӫлтэн гөбэдекэн



    LES SAISONS

    printemps (1ère moitié)   нэлкэни
    printemps (2ème moitié)   нэгнени
    été   дюгани
    automne (1ère moitié)   мɵ̄нтэлсэ
    automne (2ème moitié)   болани
    hiver   тугэни, тувуни

     

    Afficher l'image d'origine


    Tags Tags : , , , , , ,